Selim Güncesi

Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi (CERN) uzunca bir süredir, evrenin oluşumu sırasındaki ortamı yeniden oluşturma amaçlı bir deney gerçekleştiriliyor. Deney için hazırlanan düzeneğin en önemli bileşeni olan Büyük Hadron Çarpıştırıcısı'nda geçtiğimiz ay başarıyla gerçekleştirilen proton hüzmelerinin çarpıştırılmasıyla parçacık fiziğine dair önemli veriler ortaya çıkmış ve çarpışma bilim dünyasında heyecanla karşılanmıştı.

Gizli kahraman bir penguen: Linux!
Bu büyük çarpışma deneyi sırasında saniyede 1 gigabyte analiz edilecek veri üretiliyor. Bir DVD'nin 4,7 gigabyte veri kapasitesinde olduğu düşünüldüğünde bir dakika gibi kısa bir sürede yaklaşık 13 DVD'ye sığacak bir veri toplamının, sistemin altında yer alan işletim sistemi tarafından düzenlenmesi ve işlenmesi gerekiyor. CERN'de bu iş için ayrılmış 20,000 bilgisayarı birbirine bağlayan ve bu inanılmaz veri akışını sağlayan sistem ise tahmin edilebileceği gibi GNU/Linux.

Deneyin altyapısında sorumluluğu üstlenen GNU/Linux dağıtımı, CERN tarafından FermiLab ile beraber özel olarak geliştiriliyor. Scientific Linux (Bilimsel Linux) ismiyle dağıtılan bu özgür yazılım, özellikle dosyaların yerleşiminden sorumlu dosya sisteminin özelleştirilmiş olmasıyla benzerlerinden ayrılıyor. Ünlü GNU/Linux dağıtımı Redhat'in Enterprise versiyonunun geliştirilmesiyle ortaya çıkan Scientific Linux'ta ağa bağlı tüm bilgisayarların sanki tek bir bilgisayarın sabit diskini kullanıyorlarmış gibi bilgi transferi yapabilmelerini sağlayan dosya sistemleri bulunuyor.

Yakın zamanda 5.4 versiyonu çıkan Scientific Linux, https://www.scientificlinux.org/download adresinden indirilebilir.

Tags: linux, cern